Category Archives: TRIBINA IFDT-A

мај
12
2017.

Promocija zbornika „Angažman. Uvod u studije angažovanosti“

Angažman. Uvod u studije angažovanosti
prir. Adriana Zaharijević i Jelena Vasiljević
(Institut za filozofiju i društvenu teoriju/Akademska knjiga

utorak, 16. maj u 19 časova

Galerija Artget (Kulturni centar Beograd, Trg republike 5)

Zbornik obuhvata radove istraživačica i istraživača Instituta za filozofiju i društvenu teoriju, okupljnih oko Grupe za studije angažovanosti.

Na promociji će, uz priređivačice, govoriti:
prof. Đokica Jovanović (Filozofski fakultet, Beograd), prof. Đorđe Pavićević (Fakultet političkih nauka, Beograd) i Robert Kozma (Grupa 484).

јануар
1
2017.

Nebojša Grubor, Filozofski fakultet, Univerzitet u Beogradu

Sreda 10. maj u 12 časova
Sala na I spratu Instituta

Predstavljanje knjige Kant i zasnivanje moderne estetike. O osećaju prosuđivanja svrhovite forme lepog predmeta autora Nebojše Grubora (Filozofski fakultet, Univerzitet u Beogradu).

Knjiga Kant i zasnivanje moderne estetike. O osećaju prosuđivanja svrhovite forme lepog predmeta predstavlja iscrpnu studiju Kantove estetike, koja zahvata problemsko-estetička pitanja istovremeno ih postavljajući u istorijskom kontekstu. Ponavljajući razjašnjenja Kantove često zamršene igre sa dva pola estetske problematike, pitanjem estetskog iskustva i estetskog predmeta autor pokazuje kako je Kantu pošlo za rukom da ove probleme učini sjedinjenim i da na taj način, u duhu moderne misli, ponudi na pitanje ko smo to mi ljudi i na koji način reagujemo na svet i naš položaj u njemu.

Učesnici: Una Popović i Milos Miladinov (Filozofski fakultet, Novi Sad), Miloš Ćipranić i Igor Cvejić (Institut za filozofiju i društvenu teoriju), Saša Radovanović (Filološko-umetnički fakultet, Kragujevac), Ivan Milenković (Treći program Radio Beograd), Marko Novaković i autor.

мај
3
2017.

Natalija Jovanović, Ciklus „Filozofija emocija“

Sreda 3. maj u 12 časova
Sala na I spratu Instituta

Natalija Jovanović, Filološki fakultet, Univerzitet u Beogradu

Nagoni i žudnje u prozi i filmu Živojina Pavlovića

U izlaganju će biti reči o dve sile koje pokreću junake na delanje u izabranim delima proznog i filmskog stvaralaštva Živojina Pavlovića. Pokazaćemo kako su Pavlovićevi junaci pretežno bića nagona i impulsivnih reakcija, motivisana bazičnim potrebama (prevashodno seksualnim htenjem čijem zadovoljenju teže). Biće istaknuta uloga sramote koja se javlja kod nekih junaka pri osvešćivanju intenziteta nagona čije postojanje nisu uspeli da potisnu. Sa druge strane, ukazaćemo na ideje kojima se osporava značaj sramote i stida u regulisanju ljudskog ponašanja.

април
12
2017.

Srđan Atanasovski, Muzikološki institut Srpske akademije nauka i umetnosti

Sreda, 12. april u 12.00 časova
sala na I spratu IFDT

Zvučni prostori kontrole i putevi ka slušanju zajedničkog

U predavanju ću locirati svakodnevne prakse “slušanja protiv” kao načine kreiranja novih urbanih prostora zajedničkog. Najpre ću razmotriti strategije kontrole zvučnih prostora, odnosno prostora slušanja. Ove strategije kontrole ne zasnivaju se, naime, samo na sistemu konkretnih urbanih zvukova (i buke), već i na specifičnim ustanovljenim praksama i modalitetima svakodnevnog slušanja. Posebno ću se osvrnuti na to kako sveprisutna podela na „privatnu“ i „javnu“ sferu strukturira urbani prostor kapitalizma, na konzumeristički horror vacui/silentii, odnosno strah od praznog/tihog prostora, koji je posebno vidljiv na graničnim prostorima, na „suvišne zvukove“ / „zvukove viška“, te, naposletku, na savremene tehnologije snimanja i slušanja koje vrše redukciju prostora/vremena. Nakon toga, pokušaću da lociram raznorodne strategija otpora, kako individualnih tako kolektivnih, koje opisujem kao „slušanje protiv“.

април
5
2017.

Đurđa Trajković, Institut za filozofiju i društvenu teoriju

Sreda, 5. april u 12.00 časova
sala na I spratu IFDT

Post-Autonomija u Latinskoj Americi: slučaj Argentina

O čemu govorimo kada govorimo o post-autonomiji? U savremenoj latinoameričkoj književno-političkoj teoriji, smrt književnosti se najavljuje već poslednjih dvadeset godina. Svrha predavanje je da stavi u sumnju takav stav tvrdeći da ono što je umrlo nije književnost već samo posebno razmišljanje o književnosti – kao apsolutno autonomnoj. Dalje se tvrdi da se post-autonomna književnost danas nalazi u otporu od ponavljanja katastrofe i tragedije dovodeći u krizu koncepte nasleđene iz moderne. Oslanajući se na postkolnijalnu teoriju i subaltern studije, predavanje će se baviti analizom reprezentativnih dela Leopolda Lugonesa, Roberta Arlta, Hulija Kortasara i Sesara Ajre.

Đurđa Trajković je zaposlena u Institutu za filozofiju i društvenu teoriju od januara 2017. godine. Doktorske studije iz hispanistike završila je u Americi, na Univerzitetu u Viskonsinu u Medisonu 2012. godine. Bavi se književnom teorijom, feminističkom i postkolonijalnom teorijom. Članica je Grupe za studije angažovanosti.

април
3-4
2017.

Kenneth R. Westphal

PREDAVANJE I SEMINAR SA KENETOM VESTFALOM
Predavanje i seminar će se odvijati na engleskom jeziku.

Seminar  o knjizi
How Hume and Kant Reconstruct Natural Law: Justifying Strict Objectivity without Debating Moral Realism

Predavanje
Hegel’s Justification of the Human Right to Non-Domination     

Seminar  o knjizi

hume

How Hume and Kant Reconstruct Natural Law: Justifying Strict Objectivity without Debating Moral Realism
(Kenneth R. Westphal, Oxford: The Clarendon Press, 2016)

ponedeljak 3. april 2017, od 10:30 časova
Institut za filozofiju i društvenu teoriju, Kraljice Natalije 45

The differences between Hume’s and Kant’s moral philosophies are prominent in the literature. Focussing on them, however, occludes a decisive, shared achievement: a distinctive constructivist method to identify basic moral principles and to justify their strict objectivity, without invoking moral realism nor moral anti- or irrealism. Their constructivism is based in Hume’s key insight that ‘though the laws of justice are artificial, they are not arbitrary’. Arbitrariness in basic moral principles is avoided by starting with fundamental problems of social coördination which concern outward behaviour and physiological needs; basic principles of justice are artificial because solving those problems does not require appeal to moral realism (nor to moral anti-realism). Instead, moral cognitivism is preserved by identifying sufficient justifying reasons, which can be addressed to all parties, for the minimum sufficient legitimate principles and institutions required to provide and protect basic forms of social coördination (including verbal behaviour). Hume first develops this kind of constructivism for basic property rights and for government. Kant greatly refines Hume’s construction of justice within his ‘metaphysical principles of justice’, whilst preserving the core model of Hume’s innovative constructivism. Hume’s and Kant’s constructivism avoids the conventionalist and relativist tendencies latent if not explicit in contemporary forms of moral constructivism.

Moderator seminara je Rastko Jovanov, a osim njega učestvuju: Jovan Babić, Petar Bojanić, Igor Cvejić, Olga Nikolić, Miloš Marković, Bojan Blagojević, Slavenko Šljukić i autor.


Kenet Vestfal (Kenneth R. Westphal)
Hegel’s Justification of the Human Right to Non-Domination

utorak 4. april 2017, u 15 časova
Institut za filozofiju i društvenu teoriju, Kraljice Natalije 45

‘Hegel’ and ‘human rights’ are rarely conjoined, and the designation ‘human rights’ appears rarely in his works. Indeed, Hegel has been criticised for omitting civil and political rights all together. My surmise is that readers have looked for a modern Decalogue, and have neglected how Hegel justifies his views, and hence just what views he does justify. Philip Pettit (1997) has refocused attention on republican liberty. Hegel and I agree with Pettit that republican liberty is a supremely important value, but appealing to its value, or justifying it by appeal to reflective equilibrium, are insufficient both in theory and in practice. By reconstructing Kant’s Critical methodology and explicating the social character of rational justification in non-formal domains, Hegel shows that the republican right to non-domination is constitutive of the equally republican right to justification (Forst 2007) – both of which are necessary requirements for sufficient rational justification in all non-formal domains, including both claims to rights or imputations of duties or responsibilities. That is the direct moral, political and juridical implication of Hegel’s analysis of mutual recognition, and its fundamental, constitutive role in rational justification. Specific corollaries of the fundamental republican right to non-domination must be determined by considering what forms of illicit domination are possible or probable within any specific society, in view of its social, political and economic structures and functioning.

март
29
2017.

Igor Cvejić, Ciklus Filozofija emocija

Sreda 29. mart u 12 časova
Sala na I spratu Instituta

Igor Cvejić, Institut za filozofiju i društvenu teoriju

Promene paradigmi u teorijama emocija u XX i XXI veku

Uvodno predavanje ciklusa „Filozofija emocija“ imaće za cilj da predstavi osnovne tendencije unutar savremenih teorija emocija, kao i da ukaže na društveno-politički značaj emocija.
Od početka XX veka dominantnu poziciju u razumevanju emocija, posebice na anglosaksonskom govornom području, zauzima takozvana (1) Džejms-Langeova teorija emocija, koju su u slično vreme razvili Vilijam Džejms i fizičar Karl Lange. Prema ovoj teoriji emocije se objašnjavaju preko (primarne) telesne promene, i percepcije ove promene (feeling). Ona je zaslužna za veliki napredak filozofije emocije i njenu integraciju sa neuronaučnim istraživanjima, ali je istovremeno pokazala nedostatnost da odgovori na problem intencionalnosti emocija, kao i ne mogućnost da emocije tumači drugačije nego kao aracionalna stanja. Kao reakcija na ove probleme, kao i određene probleme u objašnjenju racionalnog delanja, javile su se (2) kognitivne teorije emocija, koje su pripisivale emocijama osobine kognitivnih stanja.

март
23
2017.

Debata „Antifašizam danas“

Debata „Antifašizam danas“ predstavlja četvrti po redu događaj u okviru tematskog ciklusa „Ka novom (anti)fašizmu“. Debata će se održati u četvrtak, 23. marta u 18 časova u prostorijama Studentskog kulturnog centra „Fabrika“ (Bulevar Despota Stefana 5) u Novom Sadu, u organizaciji Regionalnog naučnog centra Instituta za filozofiju i društvenu teoriju.

U okviru debate, biće pokrivena različita pitanja povodom konceptualizacije različitih antifašizama: građanski antifašizam i njegova kritika, reintrepretacije antifašizma na Balkanu, te pitanje desnog populizma i antifašizma danas.

март
22
2017.

Seminar o knjizi Anatomija robe: ogledi iz kritike političke ekonomije

Anatomija robe: ogledi iz kritike političke ekonomije 
Alpar Lošonc i Vladimir Gvozden
(Adresa, Novi Sad, 2016)

Seminar će se održati u sredu 22. marta u sali na I spratu Instituta za filozofiju i društvenu teoriju (Kraljice Natalije 45), sa početkom u 12 časova.

Učesnici seminara: Stevan Bradić, Igor Cvejić, Predrag Krstić, Aleksandar Matković, Ivan Milenković, Srđan Prodanović, Ivan Radenković, Dušan Ristić, Lino Veljak, Adriana Zaharijević i autori knjige.

Roba u kapitalizmu igra ulogu realizatora socijalizacije, ona afirmiše/realizuje društvenost, ona je forma društvenosti, jer bez nje, bez njenog posredovanja, bez njenih posredničkih uloga uopšte nema povezivanja subjekata. U robi se iskazuju društveni odnosi, roba jeste forma društvenosti, ona posreduje društvena značenja; bez robe se kapitalistički odnosi ne mogu ispoljavati, roba je ćelija društvenosti u kapitalizmu: tako glasi naša polazna tačka. Samo sa robom je moguće povezati ljude u kvazizajednicu robe. Tek u ovom tipu društva stvari dobijaju vrednost i to u međusobnom sučeljavanju, tek u ovom društvu se stvari kao robe pojavljuju kao reprezentanti-nosioci određene količine rada koji je postao društven.

март
15
2017.

Louis Tozer, Institute for Philosophy and Social Theory, University of Belgrade

Wednesday, March 15th at 12.00
I floor, IFDT

Gender, Agency and the Construction of a Female War Victim

The narrative of a female war victim is often assigned without choice or individual agency, acting in many cases to dehumanize and delegitimise the individual as a woman and concurrently their suffering. The discussion will largely feature narratives surrounding female victimhood in the Bosnian conflict of the 1990s. Sexual violence in war was not a phenomenon particular to this conflict, yet widespread knowledge of it across the world provoked intense global emotions. The Creation of the ICTY and its decision to prosecute sexual violence as a war crime was thus largely applauded and deemed progressive. Yet, in doing so did it create a specific victimised narrative for women that would inhibit agency and ignore gender? The creation of a rape victim narrative in the media and feminist scholarship and the affect it had on the prosecution of rape at the ICTY were in some cases damaging to female individual agency and often conformed to traditional gendered stereotypes.

март
8-9
2017.

Armin Grunwald, Institut za procenu tehnologije i analizu sistema (ITAS), Karlsrue

PREDAVANJE I SEMINAR
Sreda, 8. mart 2017.
u 17:00
Sala na I spratu IFDT

Četvrtak, 9. mart 2017. 14:00 – 18:00
Studentski Kulturni Centar, Niš

 

ANTICIPACIJA IZMEĐU PREDIKCIJE I SPEKULACIJE: HERMENEUTIČKI
NAČIN ORIJENTACIJE

Anticipacija mogućih budućih posledica naučnog i tehnološkog napretka služi obezbeđivanju orijentacije. Prema konsekvencijalističkoj paradigmi posledice delovanja i odluka trebalo bi  da se razmatraju i uvide s obzirom na njihovu poželjnost. Međutim, značajna raznovrsnost stavova o budućnosti i njihova različitost, koja često postaje očigledna u pogledu na perspektive više vizionarskih budućnosti, ugrožavaju mogućnost ispostavljanja željene orijentacije i odgovarajućeg saveta za društvo i kreiranje politike. Što su predviđene budućnosti više različite i spekulativne, to se više smanjuju šanse za uspeh u pružanju pouzdane orijentacije.

март
3-4
2017.

Filippo Valguarnera (Univerzitet u Geteborgu)

Predavanje i seminar sa Filipom Valguarnerom

Predavanje i seminar će se odvijati na engleskom jeziku.

Predavanje
Legal Ideology and the Commons: Why Are Jurists Falling Behind?
petak 3. mart 2017, u 17 časova
Sala na I spratu instituta

Seminar
Law, Institutions and Commons
subota 4. mart 2016, od 10 časova
Sala na I spratu instituta

Legal Ideology and the Commons: Why Are Jurists Falling Behind?

The last quarter of a century has featured a surge in interest and studies on the commons, spearheaded, of course, by the efforts of Elinor Ostrom. These efforts have problematized the once well-established paradigm of the tragedy of the commons most clearly described by Garrett Hardin in 1968. One could say that the commons, thus, have become a fundamental field of study in most social sciences.

This is not the case in the field of legal scholarship (with one noticeable exception that I will discuss later), which leads me to the overarching issue of this presentation, namely the difficult relationship between jurists and the commons. The phrase “difficult relationship” does not refer to an explicit antagonism, but to something even worse: complete indifference and a scandalous lack of knowledge. While my main purpose is to try to explain this sorry state of affairs, I also hope to make a more general point on the nature of law and legal change. In this sense, the commons can be considered a case-study in legal theory.